Zasiłek pogrzebowy 2026: 7000 zł od 1 stycznia – komu przysługuje i jak załatwić wypłatę

 

W przestrzeni medialnej pojawiły się nagłówki sugerujące „7000 zł jednorazowej wypłaty dla każdego”. W praktyce chodzi o zasiłek pogrzebowy, czyli świadczenie związane z pokryciem kosztów pochówku – nie o powszechny „bonus” wypłacany każdemu obywatelowi.

 

Najważniejsze w skrócie:

  • od 1 stycznia 2026 r. kwota zasiłku pogrzebowego wzrosła do 7000 zł,
  • o wysokości decyduje data zgonu, a nie data złożenia wniosku,
  • pełne 7000 zł przysługuje co do zasady członkowi rodziny, który poniósł koszty,
  • osobie spoza rodziny (lub podmiotom typu gmina/DPS) zasiłek przysługuje do wysokości udokumentowanych kosztów, maksymalnie 7000 zł,
  • wniosek składa się na formularzu ZUS Z-12 (także przez eZUS/PUE lub przez zakład pogrzebowy).

 

Co dokładnie zmieniło się od 1 stycznia 2026 r.?

 

Od 1 stycznia 2026 r. zasiłek pogrzebowy wynosi 7000 zł (wcześniej 4000 zł). ZUS podkreśla przy tym bardzo istotną zasadę praktyczną: nowa kwota zależy od daty śmierci.

 

Jeżeli zgon nastąpił do 31 grudnia 2025 r., zasiłek wyniesie 4000 zł nawet wtedy, gdy wniosek złożysz dopiero w 2026 r. Jeżeli zgon nastąpił od 1 stycznia 2026 r. – zasiłek jest wypłacany w kwocie 7000 zł.

 

Komu przysługuje zasiłek pogrzebowy?

Zasiłek pogrzebowy przysługuje temu, kto faktycznie poniósł koszty pogrzebu i potrafi je wykazać dokumentami (np. fakturami). O świadczenie może wystąpić nie tylko rodzina.

 

Kto może być wnioskodawcą?

  • członek rodziny zmarłego,
  • osoba obca (np. znajomy),
  • pracodawca,
  • dom pomocy społecznej,
  • gmina lub powiat,
  • osoba prawna kościoła lub związku wyznaniowego.

 

Kto jest „członkiem rodziny” według ZUS?

  • małżonek (także pozostający w separacji),
  • rodzice, ojczym, macocha, osoba przysposabiająca,
  • dzieci (własne, drugiego małżonka, przysposobione),
  • dzieci z rodziny zastępczej i inne dzieci przyjęte na wychowanie przed pełnoletnością,
  • rodzeństwo, dziadkowie, wnuki,
  • osoby pozostające pod opieką prawną.

 

Ile wynosi zasiłek pogrzebowy w 2026 r.?

1) Członek rodziny – kwota ryczałtowa

Jeżeli koszty pogrzebu poniósł członek rodziny, co do zasady przysługuje mu pełna kwota 7000 zł – niezależnie od tego, czy pogrzeb kosztował mniej, czy więcej.

 

2) Osoba spoza rodziny lub instytucja – do wysokości kosztów

Jeżeli koszty poniósł ktoś spoza rodziny (albo np. gmina, DPS, pracodawca), zasiłek jest wypłacany do wysokości faktycznych, udokumentowanych wydatków, ale nie więcej niż 7000 zł.

 

3) Gdy koszty pokryło kilka osób – podział proporcjonalny

Jeżeli pogrzeb finansowało kilka osób lub podmiotów, zasiłek jest dzielony proporcjonalnie do poniesionych wydatków.

Przykład: łączny koszt pogrzebu 10 000 zł. Osoba A pokryła 3 000 zł (30%), osoba B pokryła 7 000 zł (70%). Zasiłek 7000 zł dzieli się proporcjonalnie: A otrzyma 2100 zł, B otrzyma 4900 zł.

 

Jakie wydatki ZUS uznaje jako „koszty pogrzebu”?

ZUS wskazuje, że kosztami pogrzebu są wydatki udokumentowane rachunkami, poniesione od chwili śmierci do chwili zakończenia pochówku. Jednocześnie wprost podaje przykłady kosztów, których nie zalicza do kosztów pogrzebu.

 

W praktyce najczęściej „wypadają” z rozliczenia m.in.:

  • koszty nagrobka,
  • koszty konsolacji,
  • koszty kwiatów,
  • opłaty pobierane przez zakład pogrzebowy za samo złożenie wniosku w ZUS.

 

Jak złożyć wniosek o zasiłek pogrzebowy (ZUS Z-12)?

 

Wniosek składa się na formularzu ZUS Z-12. Możesz to zrobić:

  • osobiście w ZUS,
  • pocztą tradycyjną,
  • elektronicznie przez eZUS/PUE,
  • za pośrednictwem zakładu pogrzebowego (to istotna nowość praktyczna).

 

Wniosek przez zakład pogrzebowy – kiedy to ma sens?

 

Jeżeli korzystasz z usług zakładu pogrzebowego, możesz upoważnić go do działania przy złożeniu dokumentów. ZUS przewiduje też możliwość wypłaty zasiłku na rachunek zakładu pogrzebowego – ale wyłącznie wtedy, gdy takie upoważnienie wynika z treści wniosku.

 

Jakie dokumenty trzeba dołączyć?

 

Co do zasady przygotuj:

  • rachunki/faktury potwierdzające poniesione koszty,
  • w zależności od sytuacji – dokumenty potwierdzające uprawnienie (np. pokrewieństwo),
  • oświadczenia wymagane we wniosku (m.in. o stopniu pokrewieństwa, o pokryciu kosztów, o niepobraniu zasiłku z innego tytułu).

 

W praktyce warto pamiętać o jednym „technicznym” detalu: ZUS wskazuje, że rachunki zwykle trzeba przedłożyć w oryginałach (albo jako kopie potwierdzone przez bank, jeżeli oryginały złożono w banku).

 

Terminy: ile czasu na złożenie wniosku i kiedy nastąpi wypłata?

 

Termin na złożenie dokumentów

ZUS co do zasady wymaga złożenia dokumentów w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, po której zasiłek przysługuje. W pewnych sytuacjach (np. późniejsze odnalezienie ciała lub identyfikacja) termin liczony jest od dnia pogrzebu.

 

Termin wypłaty

ZUS informuje, że wypłata następuje niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do stwierdzenia uprawnienia.

 

Waloryzacja od 1 marca 2026 r. i dodatkowe wsparcie przy kosztach nadzwyczajnych

 

Od 1 marca 2026 r. kwota zasiłku może podlegać waloryzacji, jeżeli inflacja za rok poprzedni przekroczy 5%.

 

Zasiłek celowy na koszty szczególne

W przepisach przewidziano także możliwość przyznania zasiłku celowego (z pomocy społecznej) w sytuacjach nadzwyczajnych, gdy koszty pogrzebu są wyjątkowe (np. transport zwłok z zagranicy) albo gdy po zmarłym zasiłek pogrzebowy w ogóle nie przysługuje. Tego typu wsparcie jest co do zasady rozpatrywane w ramach systemu pomocy społecznej (organ gminy/MOPS).

 

Podstawa prawna

  • ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych,
  • ustawa z dnia 9 maja 2025 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2025 poz. 718).

 

Potrzebujesz pomocy? Konsultacja w kancelarii

 

Jeżeli masz wątpliwości, czy przysługuje Ci pełne 7000 zł (np. gdy koszty pokryło kilka osób, gdy zgon nastąpił na przełomie roku, gdy część wydatków nie jest oczywista albo pojawia się wątek kosztów „nadzwyczajnych”), zapraszam na konsultację w mojej kancelarii adwokackiej w Grodźcu (gmina Jasienica), pomiędzy Bielskiem-Białą a Skoczowem.