Blog

Otrzymałeś decyzję Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności i uważasz, że przyznano Ci za mało punktów? Możesz złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Termin jest krótki – wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

 

Wniosek nie powinien ograniczać się do stwierdzenia, że decyzja jest krzywdząca albo że stan zdrowia jest poważny. Trzeba wskazać, które czynności zostały ocenione nieprawidłowo, jak wyglądają w codziennym życiu oraz jakiego rodzaju pomocy rzeczywiście potrzebuje osoba z niepełnosprawnością.

 

Czym jest decyzja WZON o poziomie potrzeby wsparcia?

Decyzja ustalająca poziom potrzeby wsparcia określa w punktach zakres pomocy potrzebnej osobie z niepełnosprawnością w codziennym funkcjonowaniu. Wydaje ją wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności, czyli WZON.

 

Uzyskanie odpowiedniej liczby punktów jest warunkiem ubiegania się o świadczenie wspierające z ZUS. Od 2026 roku świadczenie jest dostępne również dla osób, którym przyznano od 70 do 77 punktów. Tym samym już kilka zaniżonych punktów może zdecydować o prawie do świadczenia albo wpłynąć na jego wysokość.

 

Jeżeli dopiero przygotowujesz pierwszy wniosek o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia, przeczytaj również: Świadczenie wspierające 2026 i poziom potrzeby wsparcia WZON.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie czy ponowne złożenie wniosku?

 

Te dwie procedury nie są tym samym.

 

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy składa się wtedy, gdy WZON wydał decyzję, z którą osoba się nie zgadza. W takim przypadku termin wynosi 14 dni od doręczenia decyzji.

 

Nowy wniosek o wydanie decyzji może być właściwy, gdy dotychczasowa decyzja stała się już ostateczna, ale później zmieniła się zdolność osoby do samodzielnego wykonywania codziennych czynności albo zwiększył się zakres potrzebnego wsparcia. W razie takiej zmiany o wydanie nowej decyzji można wystąpić także przed upływem ważności poprzedniej.

 

Inna sytuacja występuje wtedy, gdy zbliża się koniec okresu obowiązywania decyzji. Wniosek o kolejną decyzję związaną z upływem jej ważności można złożyć nie wcześniej niż trzy miesiące przed końcem obowiązywania dotychczasowej decyzji.

 

Dlatego przed przygotowaniem pisma należy ustalić, czy chodzi o:

• zakwestionowanie właśnie otrzymanej decyzji,
• pogorszenie funkcjonowania po wydaniu ostatecznej decyzji,
• uzyskanie kolejnej decyzji przed upływem ważności dotychczasowej.

 

Ile czasu jest na wniosek o ponowne rozpatrzenie decyzji WZON?

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy składa się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Liczy się data odbioru decyzji, a nie data wskazana na pierwszej stronie dokumentu.

 

Przykład: jeżeli decyzja została wydana 1 sierpnia, ale odebrano ją 7 sierpnia, termin należy liczyć od jej doręczenia 7 sierpnia.

 

Należy zachować kopertę, potwierdzenie odbioru albo inne dane pozwalające ustalić datę doręczenia. Ma to szczególne znaczenie, gdy przesyłkę odebrał domownik, pełnomocnik albo inna osoba uprawniona do jej odbioru.

 

Jeżeli termin 14 dni już upłynął, nie należy automatycznie zakładać, że nic nie można zrobić. W określonych sytuacjach możliwe jest rozważenie wniosku o przywrócenie terminu, ale trzeba wykazać, że uchybienie nastąpiło bez winy strony. Taka sytuacja wymaga indywidualnej oceny.

 

Gdzie złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy?

Wniosek kieruje się do tego samego wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, który wydał kwestionowaną decyzję.

 

Pismo można złożyć:

• osobiście w siedzibie właściwego WZON,
• pocztą, najlepiej przesyłką pozwalającą zachować potwierdzenie nadania,
• elektronicznie przez portal Emp@tia jako pismo skierowane do wojewódzkiego zespołu.

 

Przy wysyłce pocztowej należy zachować dowód nadania. Przy złożeniu osobistym warto mieć drugą kopię pisma i poprosić o potwierdzenie wpływu.

 

Co powinien zawierać wniosek do WZON?

W piśmie należy przede wszystkim wskazać:

• imię, nazwisko, adres i numer PESEL osoby, której dotyczy decyzja,
• oznaczenie właściwego WZON,
• datę i numer kwestionowanej decyzji,
• datę jej doręczenia,
• żądanie ponownego rozpatrzenia sprawy,
• zakres, w jakim decyzja jest kwestionowana,
• uzasadnienie odnoszące się do konkretnych czynności,
• podpis osoby składającej wniosek albo jej pełnomocnika.

 

Można również wskazać konkretną liczbę punktów, której domaga się osoba składająca wniosek. Nie należy jednak wybierać jej przypadkowo. Oczekiwana punktacja powinna wynikać z przeanalizowania czynności ocenianych przez WZON i rzeczywistego zakresu potrzebnej pomocy.

 

Wniosek o ponowne rozpatrzenie decyzji WZON – wzór

Poniższy wzór obejmuje podstawową część formalną. Uzasadnienie trzeba każdorazowo dopasować do treści decyzji oraz codziennego funkcjonowania konkretnej osoby.

Sam wzór części formalnej nie zastępuje uzasadnienia. To właśnie opis błędnie ocenionych czynności ma zwykle największe znaczenie dla wyniku sprawy.

 

Jak napisać uzasadnienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy?

Najczęstszym błędem jest skoncentrowanie całego uzasadnienia na nazwach chorób. WZON nie ustala punktacji wyłącznie na podstawie tego, jakie rozpoznania ma dana osoba. Ocenia przede wszystkim zdolność do samodzielnego wykonywania określonych czynności i rodzaj potrzebnego wsparcia.

 

Zamiast pisać:

„Mam poważne schorzenia kręgosłupa, stawów i układu nerwowego, dlatego decyzja jest niesprawiedliwa”.

lepiej wskazać:

„Z powodu bólu, ograniczenia ruchomości i zaburzeń równowagi nie wstaję samodzielnie z niskiego krzesła. Potrzebuję podania ręki albo stabilnego podparcia. Po schodach poruszam się wyłącznie przy poręczy i asekuracji drugiej osoby. Poza domem nie poruszam się samodzielnie z powodu ryzyka upadku”.

 

Dobry opis powinien odpowiadać na następujące pytania:

• czy osoba w ogóle wykonuje daną czynność,
• czy wykonuje ją samodzielnie, czy z pomocą,
• na czym dokładnie polega pomoc,
• kto jej udziela,
• jak często wsparcie jest potrzebne,
• co dzieje się, gdy pomocy nie ma,
• czy czynność jest wykonywana bezpiecznie i skutecznie,
• czy jej wykonanie zajmuje znacznie więcej czasu,
• czy pojawia się ból, zmęczenie, dezorientacja lub ryzyko pogorszenia stanu zdrowia,
• czy potrzebny jest nadzór, przypominanie, motywowanie albo przygotowanie rzeczy przez inną osobę.

 

Jak odnieść się do punktacji WZON?

Najbardziej przejrzystym rozwiązaniem jest przygotowanie tabeli. Dzięki niej można pokazać, że decyzja nie jest kwestionowana ogólnie, lecz w zakresie konkretnych czynności.

Czynność	Ocena WZON	Oczekiwana ocena	Rzeczywiste funkcjonowanie	Potrzebne wsparcie
[nazwa czynności]	[punkty lub sposób oceny]	[proponowana ocena]	[jak czynność jest wykonywana w praktyce]	[pomoc fizyczna, nadzór, przypominanie, przygotowanie, asekuracja]
[nazwa czynności]	[punkty lub sposób oceny]	[proponowana ocena]	[opis ograniczeń, czasu, bólu lub ryzyka]	[kto pomaga i jak często]

 

Po tabeli warto dokładniej omówić najważniejsze czynności. Nie trzeba pisać kilku stron o pozycji, która nie jest sporna. Należy skoncentrować się na tych obszarach, w których ocena WZON rzeczywiście nie odpowiada codziennemu funkcjonowaniu.

 

Jakie czynności są najczęściej oceniane zbyt nisko?

 

Jedzenie i picie

Nie należy ograniczać opisu do informacji, czy osoba potrafi przełknąć posiłek. Znaczenie może mieć także przygotowanie jedzenia do spożycia, używanie sztućców, rozdrabnianie pokarmu, nalewanie napoju, otwieranie opakowań oraz bezpieczne sięganie po naczynia.

 

Osoba może zjeść posiłek samodzielnie dopiero wtedy, gdy ktoś wcześniej go przygotuje, pokroi albo otworzy opakowania. Taka sytuacja nie jest równoznaczna z pełną samodzielnością w całym zakresie czynności.

 

Mycie, ubieranie i pielęgnacja

 

Trzeba opisać, czy osoba potrafi samodzielnie wejść do wanny albo pod prysznic, umyć całe ciało, wytrzeć się, umyć włosy, zadbać o paznokcie oraz założyć poszczególne części garderoby.

 

Istotne mogą być m.in. trudności z:

 

• zakładaniem skarpet i butów,
• zapinaniem guzików i zamków,
• myciem pleców i stóp,
• utrzymaniem równowagi pod prysznicem,
• pielęgnacją paznokci,
• doborem ubrania odpowiedniego do pogody lub sytuacji.

Poruszanie się i zmiana pozycji ciała

Nie wystarczy napisać, że osoba „chodzi”. Trzeba ustalić, czy samodzielnie wstaje, siada, obraca się, pokonuje schody, wychodzi z domu, wsiada do samochodu, korzysta z transportu oraz porusza się w nieznanym otoczeniu.

 

Należy wskazać, czy potrzebne są kule, balkonik, wózek, poręcz, podanie ręki, asekuracja albo obecność drugiej osoby. Znaczenie ma także ryzyko upadku, duszność, ból, szybkie męczenie się oraz ograniczony dystans chodu.

 

Stosowanie zaleceń terapeutycznych

W tej części należy opisać, czy osoba samodzielnie pamięta o lekach, dobiera dawki, umawia wizyty, organizuje dojazdy, wykonuje zalecone ćwiczenia i reaguje na pogorszenie stanu zdrowia.

 

Samo przyjmowanie tabletki bez pomocy nie oznacza jeszcze, że cały proces leczenia jest realizowany samodzielnie. Inna osoba może przygotowywać leki, pilnować godzin ich przyjęcia, umawiać konsultacje, kontrolować zapasy i organizować transport.

 

Zakupy, prowadzenie domu i sprawy urzędowe

 

Warto wskazać, czy osoba samodzielnie:

• planuje zakupy i sporządza ich listę,
• dociera do sklepu,
• wybiera produkty i dokonuje płatności,
• przenosi zakupy,
• przygotowuje posiłki,
• sprząta i robi pranie,
• wypełnia dokumenty,
• rozumie pisma urzędowe,
• samodzielnie dociera do urzędu albo placówki medycznej.

 

Jeżeli obowiązki te regularnie przejmuje rodzina, opiekun lub asystent, należy opisać nie tylko sam fakt pomocy, ale również jej częstotliwość i zakres.

 

Komunikowanie się i korzystanie z informacji

Przy trudnościach psychicznych, neurologicznych, poznawczych, intelektualnych albo sensorycznych trzeba opisać również problemy z rozumieniem informacji, podejmowaniem decyzji, komunikowaniem potrzeb, używaniem telefonu, obsługą urządzeń i załatwianiem spraw na odległość.

 

Pomoc może polegać nie tylko na fizycznym wykonaniu czynności, lecz także na wyjaśnianiu, naprowadzaniu, przypominaniu, kontrolowaniu i zapewnianiu bezpieczeństwa.

 

Czy należy opisywać najlepszy czy najgorszy dzień?

Opis nie powinien przedstawiać wyłącznie najlepszego dnia, w którym osoba wyjątkowo radzi sobie lepiej. Nie powinien też opierać się tylko na pojedynczym, nietypowym zaostrzeniu.

 

Należy przedstawić rzeczywisty i powtarzalny sposób funkcjonowania. Jeżeli stan jest zmienny, trzeba wskazać:

• jak często występują gorsze okresy,
• jak długo trwają,
• których czynności wtedy nie można wykonać,
• jak zwiększa się zakres potrzebnej pomocy,
• czy pogorszenie można przewidzieć.

 

Ogólne stwierdzenie, że „raz jest lepiej, a raz gorzej”, jest zbyt mało precyzyjne.

 

Czy do wniosku dołącza się dokumentację medyczną?

Postępowanie dotyczące poziomu potrzeby wsparcia koncentruje się na funkcjonowaniu osoby. Dokumentacja medyczna nie jest samodzielną podstawą ustalenia poziomu potrzeby wsparcia. Ocena opiera się przede wszystkim na wywiadzie, obserwacji, ocenie wykonywania czynności oraz informacjach zawartych w formularzu samooceny.

 

Dlatego nie należy budować wniosku wyłącznie na kartach informacyjnych leczenia, wynikach badań i zaświadczeniach zawierających same rozpoznania. Najważniejsze jest pokazanie, jak ograniczenia wpływają na wykonywanie poszczególnych czynności i jakiego wsparcia wymaga osoba na co dzień.

 

Jeżeli w sprawie powołujesz się na określony dokument, trzeba wyjaśnić, co konkretnie z niego wynika dla codziennego funkcjonowania. Samo dołączenie dużej liczby dokumentów bez powiązania ich z ocenianymi czynnościami nie zastąpi rzeczowego uzasadnienia.

 

Najczęstsze błędy we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy

• ograniczenie uzasadnienia do stwierdzenia, że decyzja jest niesprawiedliwa,
• wymienienie chorób bez opisania ich skutków,
• brak odniesienia do konkretnych czynności ocenianych przez WZON,
• opisanie wyłącznie tego, co osoba jeszcze potrafi zrobić, bez wskazania potrzebnej pomocy,
• pominięcie nadzoru, przypominania, motywowania i asekuracji,
• brak informacji, kto pomaga i jak często,
• nieuwzględnienie bólu, czasu wykonywania czynności oraz ryzyka,
• wskazanie przypadkowej liczby punktów bez analizy,
• przesłanie samego urzędowego wzoru bez indywidualnego uzasadnienia,
• złożenie pisma po terminie bez dodatkowego wniosku dotyczącego uchybienia terminowi.

 

Co się dzieje po ponownym rozpatrzeniu sprawy?

WZON ponownie przeanalizuje sprawę i wyda decyzję. Może zmienić wcześniejsze rozstrzygnięcie albo utrzymać je w mocy.

 

Jeżeli decyzja wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy nadal jest niekorzystna, można złożyć odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Co do zasady termin wynosi miesiąc od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem WZON, który wydał decyzję.

 

Na etapie sądowym także trzeba wskazać, które czynności zostały ocenione nieprawidłowo, dlaczego punktacja jest zaniżona oraz jakie dowody powinien przeprowadzić sąd.

 

Kiedy złożyć wniosek do ZUS o świadczenie wspierające?

Wniosek do ZUS składa się po uzyskaniu ostatecznej decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia w wysokości uprawniającej do świadczenia.

 

Jeżeli osoba kwestionuje punktację i składa wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzja nie jest jeszcze ostateczna. Najpierw trzeba zakończyć etap przed WZON, a następnie złożyć elektroniczny wniosek o wypłatę świadczenia do ZUS.

 

Nie należy niepotrzebnie zwlekać ze złożeniem wniosku do ZUS po zakończeniu postępowania, ponieważ data złożenia wniosku oraz zachowanie ustawowych terminów mogą mieć wpływ na okres, od którego zostanie ustalone prawo do wypłaty.

 

Pomoc adwokata przy decyzji WZON

Każda decyzja WZON wymaga odrębnej analizy. Ten sam wzór pisma nie będzie odpowiedni dla osoby z ograniczeniami ruchowymi, osoby z zaburzeniami psychicznymi, osoby niewidomej oraz osoby wymagającej pomocy z powodu zaburzeń poznawczych.

 

Pomoc kancelarii może obejmować:

• analizę decyzji i przyznanej punktacji,
• ustalenie, które czynności mogły zostać ocenione zbyt nisko,
• przygotowanie indywidualnego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy,
• sporządzenie uzasadnienia odnoszącego się do codziennego funkcjonowania,
• przygotowanie odwołania do sądu po kolejnej niekorzystnej decyzji,
• pomoc przy pierwszym wniosku do WZON i formularzu samooceny.

 

 

Podstawa prawna

• ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych,
• ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym,
• rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 23 listopada 2023 r. w sprawie ustalania poziomu potrzeby wsparcia,
• Kodeks postępowania administracyjnego,
• Kodeks postępowania cywilnego w zakresie odwołania do sądu.

 

Artykuł ma charakter informacyjny. Ocena zasadności zaskarżenia decyzji i właściwego zakresu żądania wymaga uwzględnienia treści decyzji oraz indywidualnego sposobu funkcjonowania osoby z niepełnosprawnością.

Najczęściej zadawane pytania

Czy od decyzji WZON w sprawie poziomu potrzeby wsparcia można się odwołać?

Tak. Jeżeli nie zgadzasz się z liczbą punktów przyznanych przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, możesz złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jest to środek zaskarżenia składany do tego samego WZON, który wydał decyzję.

Ile jest czasu na złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy do WZON?

Termin wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Liczy się data odbioru decyzji, a nie data jej wydania. Jeżeli termin został przekroczony, można rozważyć złożenie wniosku o przywrócenie terminu, ale wymaga to wykazania, że uchybienie nastąpiło bez winy strony.

Gdzie składa się wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy?

Wniosek składa się do tego Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, który wydał decyzję. Można go złożyć osobiście, wysłać pocztą albo, w określonych przypadkach, złożyć elektronicznie.

Czy warto składać wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeżeli WZON przyznał za mało punktów?

Warto, jeżeli decyzja nie odpowiada rzeczywistemu funkcjonowaniu osoby z niepełnosprawnością. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy zaniżono punktację przy czynnościach samoobsługowych, poruszaniu się, jedzeniu, higienie, ubieraniu, zakupach, prowadzeniu domu, leczeniu, rehabilitacji albo załatwianiu spraw poza domem.

Co trzeba napisać we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy?

W piśmie należy wskazać, z jaką decyzją się nie zgadzamy, jakiej liczby punktów się domagamy i dlaczego ocena WZON jest błędna. Najlepiej odnieść się do konkretnych czynności z oceny potrzeby wsparcia i wskazać, ile punktów przyznał organ, ile powinno zostać przyznane oraz jak dana czynność wygląda w codziennym życiu.

Czy wystarczy napisać, że stan zdrowia jest ciężki?

Nie. Sam opis chorób zwykle nie wystarczy. WZON ocenia przede wszystkim funkcjonowanie, czyli to, czy dana osoba potrafi wykonać konkretne czynności samodzielnie, bezpiecznie, skutecznie i w standardowym czasie. Dlatego trzeba opisać praktyczne skutki choroby: ból, ograniczenia ruchowe, problemy z chwytem, ryzyko upadku, potrzebę pomocy, czas wykonywania czynności i gorsze okresy choroby.

Jakie dokumenty warto dołączyć do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy?

Warto dołączyć aktualną dokumentację medyczną, karty informacyjne leczenia szpitalnego, zaświadczenia od specjalistów, dokumentację rehabilitacji, wykaz leków, wcześniejsze orzeczenia o niepełnosprawności oraz dokumenty potwierdzające korzystanie z pomocy opiekuna, rodziny, asystenta lub MOPS. Dokumenty powinny potwierdzać nie tylko diagnozę, ale przede wszystkim ograniczenia w codziennym funkcjonowaniu.

Czy WZON bierze pod uwagę pomoc rodziny lub asystenta?

Powinien brać ją pod uwagę, jeżeli pomoc ta jest potrzebna przy codziennych czynnościach. We wniosku warto dokładnie opisać, kto pomaga, jak często i przy jakich czynnościach, na przykład przy myciu, ubieraniu, przygotowywaniu posiłków, zakupach, sprzątaniu, wizytach lekarskich, lekach, rehabilitacji czy sprawach urzędowych.

Czy choroba z okresami zaostrzeń ma znaczenie dla oceny WZON?

Tak. Przy chorobach przewlekłych, takich jak choroby reumatologiczne, neurologiczne, psychiczne czy schorzenia kręgosłupa, funkcjonowanie może być zmienne. We wniosku warto opisać nie tylko „lepszy dzień”, ale także gorsze okresy, zaostrzenia, ból, osłabienie, problemy ze snem, konieczność przyjmowania leków przeciwbólowych, sterydów albo korzystania z rehabilitacji.

Czy można domagać się konkretnej liczby punktów?

Tak. We wniosku warto wskazać konkretną liczbę punktów, której się domagamy, na przykład co najmniej 70, 75, 77, 80 albo więcej punktów. Taka liczba powinna wynikać z analizy poszczególnych czynności i z realnego poziomu potrzeby wsparcia, a nie być wskazana przypadkowo.

Co zrobić, jeżeli WZON ponownie wyda niekorzystną decyzję?

Po decyzji wydanej po ponownym rozpatrzeniu sprawy można złożyć odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. W odwołaniu należy wskazać, dlaczego decyzja nadal jest błędna, które czynności zostały ocenione zbyt nisko i jakie dowody powinny zostać przeprowadzone przez sąd.

Czy można skorzystać z pomocy adwokata przy wniosku do WZON?

Tak. Pomoc prawna może obejmować analizę decyzji, ocenę punktacji, przygotowanie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, pomoc w pierwszym wniosku do WZON, wypełnienie formularza samooceny oraz późniejsze odwołanie do sądu. Porada może odbyć się także zdalnie, po przesłaniu decyzji, dokumentów medycznych i opisu codziennego funkcjonowania.

Czy wniosek do ZUS o świadczenie wspierające składa się od razu po decyzji WZON?

Wniosek do ZUS składa się po uzyskaniu ostatecznej decyzji WZON ustalającej poziom potrzeby wsparcia na odpowiednim poziomie punktowym. Najpierw trzeba więc przejść etap przed WZON, a dopiero później etap przed ZUS dotyczący wypłaty świadczenia.